Danh mục

Nghĩa địa 'cắm' những cây đá khổng lồ độc nhất vô nhị VN

Thứ sáu, 17/02/2012 10:25

Đứng từ xa, những cây đá ở nghĩa địa Đống Thếch (Hòa Bình) đen thùi lũi như thể những quả bom khổng lồ rơi xuống cắm chổng ngược. Đến nay, người ta vẫn không hiểu vì sao người xưa lại lấy những tảng đá khổng lồ, nặng hàng tấn cắm ở nghĩa địa này.

Chìm giữa khung cảnh tĩnh mịch của khe núi cuối xã Vĩnh Đồng (Kim Bôi, Hòa Bình) là một nghĩa địa cổ kỳ lạ, có một không hai ở Việt Nam. Riêng việc vận chuyển những khối đá từ Thanh Hóa ra, rồi dựng đứng những khối đá nặng hàng chục tấn, cao tới 5m, vững vàng mấy trăm năm qua tại đây, cũng là điều vô cùng thú vị với các nhà khảo cổ. 


Những cây đá ở nghĩa địa Đống Thếch (Hòa Bình) trông những tảng đá
đen thùi lũi.

Ông Bùi Minh Lợi từng làm Trưởng ban văn hóa xã Vĩnh Đồng. Giờ về hưu, vẫn đau đáu với di sản của cha ông để lại, nên ông vẫn trông nom không công khu nghĩa địa của người xưa. Ông đạp chiếc xe lọc cọc dẫn tôi ra khu nghĩa địa rồi mở khóa cổng cho tôi vào.

Dù ông Lợi đã chứng kiến hàng chục cuộc khai quật khảo cổ lớn nhỏ, của cả các nhà khoa học trong và ngoài nước, song ông vẫn không biết được nhiều thông tin về khu mộ Đống Thếch này ngoài những truyền thuyết mà ông nghe kể lại từ tổ tiên.

Theo các cụ, khe núi Đống Thếch này có hình miệng rồng. Dãy núi hai bên có thế long cuốn hổ ngồi. Để giữ được cơ nghiệp của tổ tiên, nghe lời thầy địa lý, các vị quan lang xứ Mường Động rộng lớn đã táng tổ tiên vào thung lũng này.

Trải mấy trăm năm, khu mộ chìm vào quên lãng, rừng già bạt ngàn vây kín. Ngày ông Lợi còn bé, khu rừng lạnh lẽo, hoang vu, là nơi khỉ hót, hổ gầm, chẳng ai dám mon men lại gần. Người Mường tin rằng, đó là vùng đất của thần linh, ngoài các bà mỡi ra, chẳng ai dám vào.

Mỗi bản Mường thường có một bà mỡi, tương tự như thầy cúng. Các bà mỡi có quyền lực rất lớn và thờ vua Hùng. Vào ngày lễ, bà mỡi vào rừng mộ đá cúng bái và sau mỗi lần làm lễ ở khu mộ đá này, quyền năng của bà mỡi lại lớn hơn.

Ông Lợi dẫn tôi đến bên một cột đá cao đến 3m và chỉ tôi những dòng chữ Hán. Ông không đọc được thứ chữ này, nhưng ông có bản dịch mà ông chép lại từ các nhà nghiên cứu.

Khối đá có nội dung: Ông Đinh Công Kỷ, tước Uy lộc hầu, thổ tù kiêm cai quản vùng Mường Động. Sinh năm 1582, mất giờ Sửu, ngày 13 tháng 10 năm Đinh Hợi 1647. Khi chết được ban tước Chưởng vệ đề đốc uy quận công. Đến ngày 22 tháng 2 năm Canh Dần được đưa về huyệt trên núi bằng 15 xe tang, 7 con voi, 5 con ngựa...


Cột đá ghi thông tin về ông Đinh Công Kỷ.

Đọc mấy dòng chữ ghi trên khối đá mới thấy việc tang ma của ông chủ vùng Mường Động thật hoành tráng, chả khác gì bậc đế vương.

Không chỉ các quan lang, thổ ti được mai táng hoành tráng ở đây, mà cả con cái, các tì thiếp cũng được mai táng hoành tráng bên cạnh các quan lang.

Điều đặc biệt là khu mộ đá này vẫn còn tồn tại một khối đá lớn, chữ còn chữ mất, mô tả công việc táng các quan lại, thổ ti.

Nội dung văn bản này đại để nói rằng, khi quan lang hoặc trong gia tộc có người mất, thì cả Mường Động phải làm đại tang. Quan tài là khúc gỗ quý được khoét rỗng ruột. Tổ chức tang lễ xong thì mới đem chôn ở khu nghĩa địa Đống Thếch. Huyệt mộ được rải rất nhiều than gỗ trai, gạo rang để hút ẩm giữ xác chết được tồn tại lâu. Người chết cũng được chia của rất nhiều, gồm đồ vật như dao, kiếm, búa, rìu, đồ gốm, sành, thậm chí là vàng bạc, châu báu.

Công đoạn cầu kỳ nhất là vận chuyển đá xanh từ Thanh Hóa ra. Những chú voi lớn thực hiện công việc vận chuyển những khối đá khổng lồ này. Các nhà khoa học đã nghiên cứu những khối đá ở nghĩa địa này và thấy rõ đây là đá xanh, thứ không có ở Hòa Bình và các tỉnh lân cận, nhưng lại có ở vùng Thanh Hóa, Nghệ An. Loại đá xanh này được các nhà khoa học coi là thứ đá vĩnh cửu, bởi độ bền cực tốt. Vậy nên trải mấy trăm năm, những tảng đá phơi mưa nắng, những nét khắc mỏng manh vẫn nguyên vẹn.

Vận chuyển đá ra Hòa Bình rồi, những người thợ sẽ làm công việc đẽo gọt, chạm trổ. Điều thú vị là những khối đá này không được tạo tác cầu kỳ. Người xưa cố giữ vẻ tự nhiên cho những khối đá. Họ chọn một vị trí tương đối phẳng để khắc thông tin người nằm dưới mộ.

Mỗi ngôi mộ được quây bởi 6 khối đá. 3 khối đá lớn được cắm thành hàng phía trước mộ, 3 khối nhỏ hơn cắm đối xứng phía sau mộ. Riêng việc vận chuyển những khối đá từ Thanh Hóa ra, rồi dựng đứng những khối đá nặng hàng chục tấn, cao tới 5m, vững vàng mấy trăm năm qua, cũng là điều vô cùng thú vị với các nhà khảo cổ.

Còn nhiều thứ mà các nhà khoa học vẫn chưa giải mã được ở khu mộ cổ kỳ bí này. Chẳng hạn như, trên các tấm bia đều ghi rõ ngày tháng năm người nằm dưới mộ mất và ngày an táng. Nhưng kỳ lạ ở chỗ, ngày mất và ngày an táng lại cách nhau rất xa, thậm chí là 4-5 năm.

Theo các cụ già người Mường, thì xưa kia, khi quan lại, thổ ti người Mường chết, gia đình sẽ không đem chôn ngay, mà đặt xác vào trong quan tài bằng khúc gỗ khoét rỗng.

Người xưa có thuật ướp xác bằng các loại thuốc bí truyền. Họ cứ để người chết và quan tài trong nhà và cúng tế hằng ngày. Khi nào thầy mo bảo linh hồn người chết đã siêu thoát về thế giới bên kia, thì lễ an táng mới được tổ chức.

Truyền thuyết bản địa kể rằng, người vợ thứ ba của vua Hùng giận chồng đã bỏ kinh đô dắt theo hai người con lên vùng Mường Động khai hoang lập ấp, tạo nên vùng đất trù phú. Sau khi ba mẹ con mất hóa thành 3 ngọn núi dáng rồng chầu và cùng hướng về kinh đô.

Hằng năm, vào ngày tết, các bản Mường dắt trâu, bò lên núi, nơi có rừng mộ đá mổ thịt cúng vua Hùng. Nhưng sau giải phóng, tục lệ này cũng không còn. 

Còn tiếp…

VTC

Tin được quan tâm

Ngày 4 - 4 là Tết Thanh Minh, phải 60 năm mới có một lần. Ngày nào là ngày tốt nhất để viếng mộ? Tổ tiên chúng ta đã nói rõ điều này cách đây 3.000 năm

Tết Thanh Minh năm 2025 chắc chắn sẽ đi vào lịch sử. Không chỉ vì nó rơi vào lúc 20:49 ngày 4 tháng 4 theo...
Đời sống số 3 ngày, 14 giờ trước

Tiêu chí chọn chủ tịch xã như thế nào khi không còn cấp huyện, sáp nhập xã?

Sau khi sáp nhập thì xã sẽ rộng và nhiều công việc hơn. Vậy khi chọn chủ tịch xã cần đáp ứng những tiêu chí...
Kiến thức 2 ngày, 8 giờ trước

Ba tỉnh: Ninh Bình, Hà Nam và Nam Định, nơi nào có ít huyện nhất?

Đây là tỉnh có ít đơn vị hành chính cấp huyện nhất cả nước, đó là?
Kiến thức 2 ngày, 10 giờ trước

Sau khi bỏ cấp huyện, từ nay Chủ tịch xã có nhiệm vụ, quyền hạn gì?

Tại dự thảo Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) đang được lấy ý kiến, Bộ Nội vụ đề xuất nhiệm vụ, quyền...
Dòng sự kiện 2 ngày, 4 giờ trước

Chồng H'Hen Niê khoe trọn đám cưới, mẹ chồng gây chú ý vì một câu nói

H'Hen Niê đã có tiệc cưới ấm cúng, bên trong một ngôi nhà sàn ở quê nhà. Gia đình hai bên vô cùng vui mừng...
Chuyện làng sao 1 ngày, 6 giờ trước

Để thúc đẩy hoa giấy nở, bạn chỉ cần thực hiện '4 điểm' là hoa sẽ nở rộ

Nhiều người yêu hoa thích trồng hoa giấy. Cây này có số lượng hoa lớn, thời gian ra hoa dài và nở hoa thường xuyên....
Kiến thức 3 ngày, 14 giờ trước

Tin cùng mục

Trăn đu mình nuốt chửng vẹt lớn ngay mái nhà

Trăn đu mình nuốt chửng vẹt lớn ngay trên mái nhà khiến nhiều người ghê sợ. Trăn đu mình nuốt chửng vẹt lớn là trường...
KỲ QUẶC 15.12.2015

Phát hiện sán dây trong não sau khi thấy đau đầu kéo dài

Phát hiện sán dây trong não sau khi thấy đau đầu kéo dài là trường hợp xảy ra với một cô gái người Mỹ.
KỲ QUẶC 18.09.2015

Tìm thấy tàu chở hàng chứa một kho bạc lớn

Công ty Thám hiểm đại dương Odyssey vừa phát hiện một con tàu chở hàng bị chìm trong Chiến tranh Thế giới II, bên trong...
KỲ QUẶC 27.09.2011

Máy ATM nhả vàng đầu tiên tại Trung Quốc

Ngày 25.9, lần đầu tiên máy ATM nhả vàng đã xuất hiện ở các câu lạc bộ cao cấp, các ngân hàng tại thành phố...
KỲ QUẶC 27.09.2011

Trận đấu bò tót cuối cùng ở xứ Catalonia

Trận đấu bò tót cuối cùng trong lịch sử xứ Catalonia diễn ra ngày 25.9 tại vũ đài "Monumental" ở Barcelona, Tây Ban Nha với...
KỲ QUẶC 27.09.2011

Tin mới cập nhật

Ngành học 'vàng' ở Việt Nam 4 năm liền vào top thế giới, ra trường có ngay thu nhập khủng

Ngoài kiến thức chuyên môn và kỹ năng làm việc nhóm, sức khỏe tốt cũng là yếu tố quan trọng đối với những người lựa...
Kiến thức 39 phút trước

Vietcombank cảnh báo người dùng đặt mật khẩu kiểu này cần đổi ngay trước khi quá muộn

Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) vừa cập nhật hàng loạt biện pháp bảo mật cho dịch vụ ngân hàng trực tuyến nhằm...
Dòng sự kiện 41 phút trước

Những con giáp nào cần thận trọng ngày thứ Sáu, 4/4 - Tiết Thanh Minh, tức ngày 7/3 âm lịch

Ngày 4 tháng 4, thứ sáu, là ngày thứ bảy của tháng thứ ba âm lịch, chúng ta bước vào tiết Thanh Minh (20:48). Trong...
Đời sống số 2 giờ, 30 phút trước

Trắc nghiệm tâm lý: Có bốn giỏ trái cây. Bạn sẽ cho đi cái nào? Kiểm tra xem bạn có dễ hòa đồng trong mắt người khác hay không

Bài kiểm tra này thực sự rất thú vị và có thể giúp bạn hiểu rõ hơn về mức độ hòa đồng của mình trong...
Đời sống số 3 giờ, 50 phút trước

Hoàng đế bắt cung nữ ngủ ở tư thế này chỉ vì lợi ích ích kỷ của mình!

Có câu nói, bước vào cung điện giống như bước vào biển sâu. Có quá nhiều quy tắc và quy định, và việc trở thành...
Đời sống số 3 giờ, 30 phút trước

Sau khi viếng mộ, tốt nhất nên 'kiêng kị' năm điều sau, đặc biệt là điều thứ năm

Tết Thanh minh là một lễ hội rất quan trọng. Dù ở đâu, người dân cũng sẽ trở về quê hương để thờ cúng tổ...
Kiến thức 3 giờ, 30 phút trước

Những ứng cử viên sáng giá tại nơi làm việc, sẽ được thăng chức lên vị trí quản lý vào cuối năm nay chính là 3 con giáp này!

Trong đường đua sự nghiệp, luôn có những nhân tố âm thầm bứt phá, vươn lên vị trí dẫn đầu. Họ có thể là những...
Kiến thức 4 giờ, 35 phút trước

Chưa đầy 3 tháng nữa, hàng nghìn người không có lương hưu sẽ được nhận một chế độ đặc biệt

Luật Bảo hiểm xã hội 2024 (hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025) có những điểm mới quan trọng liên quan đến người lao động...
Kiến thức 4 giờ, 36 phút trước

Du khách lựa chọn điểm đến nào nhiều nhất trong dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương?

Trong bối cảnh kinh tế phục hồi và nhu cầu du lịch tăng cao, nhân dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương, nhiều du khách...
Du lịch Việt 4 giờ, 36 phút trước

Nếu trong nhà có hiện tượng này xảy ra, xin chúc mừng, điều đó có nghĩa là hạnh phúc và may mắn lớn đang đến!

Trong thế giới đầy rẫy những điều ẩn số và biến đổi này, chúng ta thường tìm kiếm một số dấu hiệu để dự đoán...
Kiến thức 5 giờ, 32 phút trước