Thuở nhỏ, vòng tay và lời động viên của cha mẹ là chỗ dựa vững chắc nhất. Khi lớn lên, gia đình lại trở thành bến cảng an toàn ta luôn muốn tìm về. Thế nhưng, thực tế ở nhiều nhà lại là một câu chuyện khác.
Con cái chỉ mong thoát khỏi sự ràng buộc để sống cuộc đời riêng, còn cha mẹ lại cảm thấy buồn bã, phẫn uất. Trong mắt con cái, vấn đề là cha mẹ cãi nhau chỉ vì những chuyện vặt vãnh, mình can cũng không xong, phân xử cũng chẳng ai chịu nghe. Chúng mệt mỏi khi làm bất cứ việc gì cũng bị soi xét, bị ép nghe theo những lời khuyên đã lỗi thời. Nếu không tuân theo, chúng lập tức bị coi là "bất hiếu", là "vong ân bội nghĩa".
Đó là lúc bi kịch nảy sinh, thường bắt nguồn từ ba trạng thái sau đây của cha mẹ.
1. Sống mãi trong nhận thức cũ kỹ
Một gia đình hạnh phúc không bao giờ dựa vào tiền bạc hay sự kiểm soát để duy trì (Ảnh minh hoạ)
Một bà mẹ từng lên mạng cầu cứu vì cô con gái ngoài 20 tuổi nhất quyết không chịu kết hôn, chỉ thích đi chụp ảnh, đi chơi, tiêu tiền vào mỹ phẩm, quần áo. Bà băn khoăn: "Có phải chúng tôi đã nuông chiều nó quá rồi không?".
Một cư dân mạng đã trả lời thẳng thắn: "Cô cần hiểu một quy luật: mỗi thế hệ đều có hệ giá trị riêng... Trong thời đại của cô, kết hôn là điều có lợi, là việc buộc phải làm... Nhưng thời nay, nhiều người thấy hôn nhân đem lại hại nhiều hơn lợi... Điều cô cần làm là thích ứng với sự thay đổi của thời đại, chứ không phải dùng chìa khóa của 30 năm trước để mở cánh cửa của hôm nay".
Khi đến một độ tuổi nhất định, tư duy của cha mẹ dễ trở nên cứng nhắc. Giữa kỷ nguyên internet phát triển chóng mặt, họ dần bị bỏ lại phía sau nhưng vẫn dùng kinh nghiệm cũ và chuẩn mực truyền thống để áp đặt lên con cái. Chỉ khi cha mẹ thuận theo thời đại và trao cho con sự tự do, gia đình mới tránh được việc trở thành gánh nặng trói buộc tương lai của con.
2. Hoàn toàn không có kế hoạch tài chính
(Ảnh minh hoạ)
Một người bạn chia sẻ câu chuyện mẹ anh rất thích mua những sản phẩm quảng cáo trên tivi. Có lần, bà mua một chiếc máy massage giá cao với niềm tin sẽ tăng cường sức khỏe. Khi con cái góp ý, bà buồn bã cho rằng con "tiếc tiền hơn thương mẹ".
Việc mua sắm có thể là một thú vui, giúp người lớn tuổi cảm thấy được quan tâm. Tuy nhiên, nếu chi tiêu thiếu cân nhắc hoặc quá tin vào quảng cáo, khoản tiền tích góp cả đời có thể dần hao hụt. Mặt khác, nhiều cha mẹ trở nên chủ quan khi con cái đã có việc làm ổn định, nghĩ rằng mình đã có chỗ dựa mà không chuẩn bị cho các chi phí y tế, sinh hoạt tuổi già. Thay vì chỉ chi tiền theo sở thích, cha mẹ cần một kế hoạch tài chính rõ ràng để vừa có niềm vui, vừa giữ được sự an tâm lâu dài.
3. Lệ thuộc cảm xúc quá mức
Có câu: "Người già như trẻ nhỏ". Khi tuổi cao, cha mẹ càng cần sự hiện diện và tình cảm từ con cái.
(Ảnh minh hoạ)
Một số cha mẹ nhanh nhạy đã chủ động xây dựng cuộc sống riêng: theo đuổi sở thích cũ, kết bạn mới, học thêm kỹ năng mới, thậm chí hòa nhập với lối sống của giới trẻ như xem phim ngắn, uống trà sữa. Dù qua tuổi 50, họ vẫn có thể bắt đầu một chương đời mới.
Ngược lại, nhiều bậc cha mẹ lại trói buộc toàn bộ cảm xúc vào con cái, sống xoay quanh và muốn chen vào mọi ngóc ngách trong cuộc đời con. Trong tâm lý học, đây là trạng thái "lệ thuộc cảm xúc", khi một người không tự tin vào giá trị bản thân và luôn cần sự công nhận từ người khác. Việc con cái trưởng thành và rời xa có thể khiến họ mất cân bằng, đó là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, để thoát khỏi trạng thái này, cha mẹ cần học cách tìm niềm vui mới, trong khi con cái cũng cần quan tâm để giúp cha mẹ vượt qua giai đoạn này.
Do đó, một gia đình hạnh phúc không bao giờ dựa vào tiền bạc hay sự kiểm soát để duy trì. Mỗi thành viên đều là một cá thể độc lập, có quyền lên kế hoạch cho cuộc sống riêng. Chỉ khi cha mẹ trao cho con sự tự do, còn bản thân cũng tìm thấy niềm vui trong tuổi già, gia đình mới có thể thiết lập được những ranh giới lành mạnh. Chính những ranh giới đó sẽ giúp gia đình giữ được sự hòa hợp và hạnh phúc bền lâu.
T.Hà (Theo Thương Hiệu và Pháp Luật)