Danh mục

Truy tìm dấu vết “con tàu độc”

Thứ sáu, 03/06/2011 11:25

Được mệnh danh là “con tàu độc” và là biểu tượng của nạn buôn bán chất thải độc hại toàn cầu, tàu Gulf Jash, quốc tịch Panama, đã bị cấm cập cảng Bangladesh. Nó đang di chuyển đến đâu?

Tàu Gulf Jash - Ảnh: Daniel Eckhardt

Báo Daily Star của Ấn Độ ngày 29-5 cho biết tàu Gulf Jash đã có mặt ở Việt Nam và vừa ra khơi. Trên trang web định vị tàu biển, địa điểm cuối cùng mà tàu Gulf Jash có mặt là biển Đông. Tờ Times of India ngày 1-6 cho biết nhiều khả năng con tàu đang tiến về thành phố Gujarat (Ấn Độ) để được “xẻ thịt”. Tờ Hindustan Times của Ấn Độ dẫn lời ông Jairam Ramesh, bộ trưởng môi trường Ấn Độ, cho biết ông “có thấy báo cáo về con tàu” nhưng không bình luận gì thêm.

Nhiều tai tiếng

Tàu chở dầu Gulf Jash, được hạ thủy năm 1989 với trọng tải hơn 31.000 tấn, bị cấm cập cảng ở Bangladesh sau khi các nhà bảo vệ môi trường nhiều quốc gia đã nhiều lần khuyến cáo Chính phủ Bangladesh về nguy cơ con tàu sẽ đổ hàng trăm tấn rác độc hại đang chứa trên tàu.

Con tàu này nổi tiếng từ lâu trong dư luận ở châu Phi và châu Âu do từng tìm cách trút bỏ chất thải độc hại ở Amsterdam, Hà Lan nhưng vụ việc đổ bể vì bị phanh phui kịp thời. Để tránh bị nhà chức trách Hà Lan áp đặt mức phạt nặng, chủ tàu quyết định vận chuyển số rác này sang châu Phi.

Ở châu Phi, sau khi giở đủ thủ đoạn nhưng bất thành ở Nigeria, chủ tàu cuối cùng cũng tìm được một công ty bình phong ở Bờ Biển Ngà để giúp tẩu tán số chất thải độc hại trên tàu. Năm 2006, hàng trăm tấn hóa chất độc hại đã bị đổ xuống Abidjan - thành phố lớn nhất Bờ Biển Ngà, làm 16 người chết và hàng ngàn người khác bị mắc bệnh.

Vụ việc này đã gây nên một cơn chấn động lớn về môi trường và sức khỏe con người trên thế giới. Thế nhưng, mọi chuyện đã được dàn xếp êm xuôi bên ngoài tòa án. Chủ sở hữu đã bồi thường gần 50 triệu USD cho các nạn nhân và hơn 163 triệu USD cho chính quyền Bờ Biển Ngà để dọn vệ sinh môi trường, mặc dù chủ tàu chưa bao giờ chính thức thừa nhận là thủ phạm của thảm họa này.

Xìcăngđan mới

Tàu Gulf Jash hiện được cho là đang chở hàng tấn chất độc amiăng, độc chất từ cặn sơn, dầu mỏ và hóa chất tích lũy sau hơn 20 năm hoạt động. Trước thời điểm được đem đi “xẻ thịt”, tàu Gulf Jash phải thanh toán hết mớ tàn dư độc hại này.

Nhiều năm qua, các nhà môi trường đã yêu cầu chủ sở hữu tàu Gulf Jash phải xử lý toàn bộ chất độc còn lại trên tàu trước khi gửi nó đến một nghĩa trang tàu biển nào đó ở các nước nghèo. Nhưng con tàu đã bị bán đi bán lại nhiều lần và các công ty vận chuyển hàng hải quốc tế đều né tránh khi phải chi phí quá tốn kém để xử lý chất thải tồn dư trên tàu.

Công ước Basel, công ước quốc tế nhằm ngăn chặn các nước giàu có vận chuyển rác thải độc hại và hóa chất đến các nước đang phát triển mà không thông báo trước, bị các hãng tàu biển và những công ty làm ăn trong lĩnh vực xử lý tàu cũ qua mặt khá dễ dàng. Con tàu chỉ cần đăng ký hoạt động ở một nước đang phát triển dưới tên một công ty vận tải biển là tránh bị chế tài bởi công ước Basel. Đây được gọi là “thủ thuật lá cờ”. Mánh lới này cũng đã được áp dụng với tàu Gulf Jash khi nó mang quốc tịch Panama.

Chủ sở hữu hiện tại của tàu là Tập đoàn Global Marketing Systems (GMS). GMS từ chối cho biết đích đến cuối cùng của con tàu nhưng nói rằng con tàu không chứa chất độc, và khẳng định Gulf Jash được dùng như một chiếc phà vận tải từ sau tai tiếng năm 2006.

GMS, công ty chuyên môi giới rã xác tàu, cũng đang đối diện với án phạt về hành động lén lút rã xác một chiếc tàu bẩn, tên Oceanic, ở Mỹ. Con tàu Oceanic cuối cùng đã được đưa đến nghĩa trang tàu biển ở Ấn Độ để rã xác nhưng GMS vẫn bị phạt tiền. Công ty đã dàn xếp để tránh bị đem vụ việc ra tòa khi đồng ý trả 500 triệu USD tiền phạt.

Nhiều vụ rã xác tàu bẩn đầy tranh cãi diễn ra ở Ấn Độ nhưng các công ty rã xác tàu tại đây vẫn hành nghề bình thường. Trong quá khứ, nhiều chiếc tàu bị chính quyền Bangladesh từ chối, như chiếc SS Blue Lady, đã nhập cảng Ấn Độ trót lọt và hợp pháp do tìm được một “người mua Ấn Độ”. Tàu SS Blue Lady đầy tai tiếng đã được rã xác ở Công ty Alang tại Gujarat.

Các nước Ấn Độ, Bangladesh, Pakistan và gần đây có cả Trung Quốc đang trở thành nghĩa trang của những chiếc tàu cũ trong khi chi phí và thủ tục liên quan đến việc rã xác tàu cũ ở các nước phát triển cao đến mức không thể kham nổi. Nhân công rẻ, thiếu hành lang pháp lý và ngay cả khi đã có khung pháp lý thì việc giám sát tài chính là những nguyên nhân biến các nước châu Á, nhất là Nam Á, thành điểm đến thu hút những con tàu cũ.

Tuổi trẻ online

Tin được quan tâm

Con giáp nào cần thận trọng vào Thứ Bảy, ngày 30 tháng 8, tức ngày mùng 8 tháng 7 âm lịch?

Thứ Bảy, ngày 30 tháng 8, tức ngày mồng 8 tháng 7 âm lịch, tương ứng với năm Tỵ, tháng Giáp Thân và ngày Tân...
Đời sống số 2 ngày, 13 giờ trước

2 con dâu nhà tỷ phú Phạm Nhật Vượng đọ sắc chung khung hình, thái độ với nhau thế nào?

Thời gian gần đây, Á hậu Phương Nhi chăm chỉ lộ diện hơn hẳn.
Chuyện làng sao 2 ngày, 3 giờ trước

Sao Việt 29/8: 'Cục trưởng' Xuân Bắc bị nhân viên cũ 'cợt nhả'; Lý do Hoa hậu Mai Phương Thúy lâu không đăng ảnh?

Tin sao Việt 29/8/2025: Chia sẻ hài hước của NSND Xuân Bắc khi gặp lại nhân viên cũ gây chú ý. Hoa hậu Mai Phương...
Chuyện làng sao 2 ngày, 2 giờ trước

Trường hợp duy nhất được cấp thẻ Căn cước mới vô thời hạn, đó là ai?

Theo quy định mới, sang năm 2026 có một đối tượng sẽ được cấp căn cước công dân gắn chip vô thời hạn và chỉ...
Kiến thức 1 ngày, 5 giờ trước

Khoảng cách bật xi nhan trước khi rẽ cụ thể thế nào theo quy định mới? Người tham gia giao thông lưu ý kẻo dính phạt

Theo Luật Trật tự An toàn Giao thông và Nghị định 168, người điều khiển xe máy và ô tô cần lưu ý điểm sau...
Tin trong ngày 2 ngày, 15 giờ trước

9 sao Việt từng đỗ thủ khoa đại học

Những nghệ sĩ này sở hữu thành tích học tập cực xịn xò.
Chuyện làng sao 2 ngày, 3 giờ trước

Tin cùng mục

Nhìn thấy một lỗ hổng lớn trên ruộng, người phụ nữ can đảm cho tay vào trong, ai ngờ kéo ra được thứ này

Sống ở nông thôn thực sự là một điều rất thú vị, mặc dù vất vả tay chân với công việc đồng áng, ít được...

Thương hiệu Gucci ra mắt váy áo cho nam giới, liệu có đấng mày râu nào bỏ ra 50 triệu để mua chiếc váy này?

Thương hiệu thời trang cao cấp Gucci gần đây lại khiến dân tình 'mắt tròn mắt dẹt' với mẫu thiết kế dành cho nam có...

Cách nhận biết những căn bệnh tâm thần kỳ lạ

Trong số những bệnh rối loạn tâm thần, có những bệnh phổ biến và những bệnh rất hiếm gặp. Thậm chí, các thể bệnh tâm...

Bà ngoại mệt mỏi nhất thế giới: Ba đứa con gái sinh ba, tổng cộng có 9 đứa cháu, đủ để mở trường mẫu giáo

Đối với cuộc sống ở những thành phố lớn, việc bà ngoại lên trông cháu là điều hết sức phổ biến. Nhiều người chọn bà...

Chơi trội cho đầu vào mồm chó tự sướng, cô gái nhận hậu quả khâu 40 mũi

Cô gái Lara Sanson đến từ Argentina phải khâu 40 mũi ở mặt sau khi bị chó cưng tấn công khi cô đang cố gắng...

Đi ăn hàu, người đàn ông 'đổi đời' khi cắn phải cả nhóm hạt 48 viên ngọc trai

Thấy ngọc trai trong những con trai, sò biển là chuyện không có gì lạ. Nhưng để thấy được 48 viên ngọc khi ăn một...

Tin mới cập nhật

Xe máy thiếu bộ phận này sẽ bị phạt tới 3.000.000 đồng theo quy định mới, nhiều người không biết vẫn cứ tháo ra

Theo quy định mới, nếu xe máy mà không có đủ bộ phận này sẽ bị CSGT xử phạt nặng.
Tin trong ngày 36 phút trước

Khoan hơn 250 lỗ phát hiện mỏ vàng siêu lớn trữ lượng hơn 50 tấn ở Trung Quốc

Có một mỏ vàng cực lớn với trữ lượng lên tới hơn 50 tấn đủ để khai thác trong vòng 20 năm đã được phát...
Kiến thức 37 phút trước

Tổ tiên: '6 cây này nở hoa, dù không giàu cũng sẽ giàu'! Đó là?

Dân gian truyền tai nhau câu nói: 'Cây sắt ngàn năm mới nở hoa, cây ngọc bích vạn năm khó trổ bông' gợi đến những...
Kiến thức 42 phút trước

Tin vui: Hai quy định mới về sổ đỏ người dân hưởng lợi lớn, cụ thể là?

Nghị định số 226 bắt đầu áp dụng vào ngày 15 tháng 8 năm 2025, sửa đổi nhiều quy định liên quan đến cấp giấy...
Tin trong ngày 50 phút trước

Tưởng xem nhà nhiều lần là chắc, người mua vẫn sập bẫy của chủ nhà và môi giới vì 7 sai lầm chí mạng

Nhiều người tin rằng chỉ cần đi xem nhà nhiều lần là có thể chọn được một tổ ấm ưng ý và an toàn. Tuy...
Làm sao 54 phút trước

'Nốt ruồi sau tai tượng trưng cho sự may mắn và tài lộc, nốt ruồi dưới nách tượng trưng cho người có địa vị sẽ đến với bạn.' Hãy xem thử bạn có nốt ruồi này không?

Nhiều người có nốt ruồi trên cơ thể. So với những nốt ruồi dễ thấy hơn, nốt ruồi ẩn ở vùng kín được coi là...
Đời sống số 1 giờ, 5 phút trước

Muốn giảm cân nên để thực phẩm giàu tinh bột (cơm, khoai, chuối) trong tủ lạnh trước khi ăn sẽ tốt hơn, vì sao?

Thông tin này đặc biệt hữu ích cho người tiền tiểu đường, tiểu đường type 2 hoặc người muốn kiểm soát cân nặng.
Làm đẹp+ 1 giờ, 9 phút trước

Bị hủy kết quả trúng tuyển đại học nếu thí sinh không làm điều này

Nếu không thực hiện việc này đúng hạn, kết quả trúng tuyển đại học của thí sinh sẽ bị hủy.
Tin trong ngày 2 giờ, 30 phút trước

Đời tư kín tiếng về con dâu cả nhà tỷ phú Phạm Nhật Vượng: Khí chất lấn át Á hậu, tốt nghiệp ĐH hàng đầu Việt Nam

Sau khi kết hôn với Phạm Nhật Quân Anh, Bùi Lan Anh đồng hành cùng chồng tiếp quản các hoạt động kinh doanh của Tập...
Chuyện làng sao 2 giờ, 34 phút trước

Vì sao nhiều thí sinh rơi vào cảnh đậu đại học năm 2025 rồi lại rớt?

Tuyển sinh đại học đợt 1 năm nay chứng kiến nhiều tình huống trớ trêu. Có nguyên nhân chủ quan từ thí sinh nhưng cũng...
Tin trong ngày 2 giờ, 49 phút trước