Danh mục

Bánh đúc - Món ăn dân dã của người Hà Nội

Thứ hai, 28/10/2013 20:58

Bánh đúc vốn dễ tính, ăn nóng cũng ngon mà ăn nguội cũng không vấn đề gì. Chỉ có điều, cách làm bánh mỗi nơi mỗi khác. Bánh đúc Hà Nội thì có vẻ hơi cầu kỳ, nhiều tiểu tiết.

Ở khắp ba miền, hầu như vùng nào cũng có bánh đúc nhưng tên gọi và cách chế biến đôi khi có khác. Bằng chứng là có nhiều loại bánh đúc với nhiều tên gọi khác nhau như :  bánh đúc lạc, bánh đúc bột năng, bánh đúc mặn, bánh đúc ngô, bánh đúc nộm, bánh đúc mỡ hành, bánh đúc nước cốt dừa, bánh đúc hến, bánh đúc riêu cua…  
Hà Nội những ngày se se lạnh mà được thưởng thức một bát bánh đúc thịt nóng ở phố Lê Ngọc Hân thì khỏi phải bàn, cứ gọi là khoái khẩu. Ở ngõ Xã Đàn II hay chợ Đồng Xuân cũng có hàng bánh đúc ngon đáo để, khách gửi xe một góc rồi ngồi xổm trong chợ mà bốc bánh cũng thú lắm. Bánh đúc có thịt băm, mộc nhĩ nhưng cũng có người chỉ thích loại bánh đúc lạc chấm tương dân dã. Mỗi loại một cách làm và đem lại hương vị riêng, rất lạ.

Bánh đúc lạc
Ngõ nhỏ, phố nhỏ… quán tôi ở đó
Phố Lê Ngọc Hân – một con phố khá nổi tiếng ở Hà Nội bởi có hàng bánh đúc thịt vừa ngon vừa rẻ. Quán nằm trong ngõ, không chỉ có bánh đúc rất ngon mà còn có bún ốc, phở xào… ngon không kém. Cứ chiều sớm là đông khách rồi. Quán chỉ có mấy cái ghế nhỏ, không có ghế thì bưng bát đứng hay ngồi xổm mà ăn.

Bánh đúc nóng với thịt băm
Thời còn đi học, chúng tôi vẫn truyền nhau câu này: “Ăn đến moi trôi đến họng”, ý nói bánh đúc ở đây vừa trắng, vừa mịn, vừa mềm lại mát nữa. Hoặc giả trong dân gian có câu truyền: “Ai đời bánh đúc có xương...” là cũng bởi lý do này, ăn vào là cứ trơn tuột. Bánh đúc ở đây có thịt băm trộn mộc nhĩ, hành… nêm rất vừa, nóng sốt, cộng với mì thơm của hành phi thì ngon phải biết. Khách quen của quán còn đòi bằng được ăn cháy bánh đúc cuối nồi. Hôm nào đến muộn là hết sạch, cứ tiếc ngẩn tiếc ngơ.
Có lần tôi đánh bạo hỏi  bí quyết làm bánh của bà chủ. Cứ tưởng sẽ bị bà  “quạt cho một trận” vì dám động đến nghề gia truyền nhà bà, ấy vậy mà bà vui vẻ kể cho hết. Từ cách xay gạo, ngâm gạo, đến nêm gia vị sao cho vừa. Về nhà mấy đứa hí hửng làm theo. Cũng công thức chế biến ấy, cung phi hành thơm như ai, nhưng bánh nhão nhoét, đắng ngắt.
Hà Nội còn có nhiều nơi bán bánh đúc thịt, bánh đúc lạc khá nổi tiếng như ở ngõ Xã Đàn II, hay chợ Đồng Xuân cũng có một hàng ngon. Xa hơn một chút thì tìm trong các chợ ngoại thành như chợ Thanh Trì, chợ xã Đại Mỗ, Đông Anh…Thi thoảng vào các nhà hàng sang trọng tôi cũng thấy thực đơn ghi có bánh đúc, cái món bánh dân dã này mà ngồi ăn trong phòng điều hòa thì không đúng kiểu nên tôi không gọi.

Bánh đúc nộm
Lửu liu riu…
Ở xã Đại Mỗ, huyện Từ Liêm có một hàng bánh đúc lạc rất ngon, chỉ bán một lúc buổi sáng là hết sạch. Bánh được đúc theo hình chiếc đĩa trong tròn, dẹt dẹt. Mỗi lần có khách chị chủ hàng lấy bánh cắt ra từng miếng nhỏ, trắng phau ăn rất vừa miệng. Bánh của chị ăn rền, chắc, không nồng. Có hôm tôi xin chị mấy sợi dừa nạo rắc lên bánh ăn thơm, ngậy lại mát.
Bí quyết để làm được bánh đúc  ăn rền mà chắc cũng không cầu kỳ lắm. Gạo ngon ngâm kỹ từ hôm trước, nước vôi phải trong. Chị hay lấy thứ nước vôi được ngâm từ năm trước. Khâu pha nước vôi là quan trọng nhất trong cả công đoạn làm bánh, chỉ xuê xoa một chút là cả nồi bánh đúc coi như bỏ. Khi đun phải quấy bánh thật đều tay nếu không sẽ bị vón cục ngay.
Lửa chỉ để liu riu thì bánh mới chín đều và không bị khê, lúc đánh lên thả xuống bánh phải chảy như tơ mới được. Rồi tới lúc gần được thì phải khoanh lửa lại, om tro một lúc rồi đổ dừa vào. Khi bánh gần đổ ra khuôn thì đánh lạc đã rang chín. Khuôn đổ bánh đúc có thể là mâm nhôm hay mẹt sâu, nhưng bánh để bán thì thường là khuôn nhỏ hình chiếc đĩa hoặc cái bát tô. Nhiều người thích ăn bánh đúc với nước tương, cũng có người bẻ bánh ra rồi chấm tương cũng thú.

Bánh đúc lạc, cắt miếng chấm tương
Thỉnh thoảng có khách ghé chơi nhà, nhiều người vẫn hay chạy ra chợ sớm mua mấy khoanh bánh đúc lạc, không quên lấy một bát tương con con điểm thêm vài lát ớt cho thêm vị. Người Hà Nội coi bánh đúc như một thứ ăn chơi, thơm thảo nhưng cũng không kém phần khó tính. Vì thế dù là món ăn đơn giản nhưng lắm lúc cũng phải cầu kỳ một chút cho ra bài ra bản.

 

Theo Depplus.vn/Tapchiamthuc

Tin được quan tâm

Việt Nam có một ngôi làng lục giác đặc biệt nổi bật giữa cao nguyên đá, là điểm du lịch cộng đồng tốt nhất 2025

Ngôi làng này được bình chọn là điểm du lịch cộng đồng tốt nhất năm 2025, trở thành điểm dừng chân được du khách trong...
Du lịch Việt 3 ngày, 15 giờ trước

Sao Việt 28/11: Xót xa một nam ca sĩ Việt vừa qua đời vì suy thận; Hoa hậu Kiều Duy xin lỗi vì trượt Top 20 Miss International

Tin sao Việt 28/11/2025: Trước đó, nam ca sĩ từng nhập viện điều trị trong tình trạng nguy kịch. Kiều Duy tranh tài ở Miss...
Chuyện làng sao 3 ngày, 18 giờ trước

Đặc khu xinh đẹp bậc nhất Việt Nam có gì mà được xướng tên trong TOP 'Điểm đến hấp dẫn nhất thế giới'?

Điểm đến này không chỉ đẹp, hấp dẫn, mà còn được nhìn nhận như một điểm đến có tiềm năng phát triển du lịch bền...
Du lịch Việt 2 ngày, 3 giờ trước

Tin vui: Việt Nam được tạp chí Mỹ vinh danh là nơi tốt nhất cho người đi du lịch một mình

Tạp chí du lịch uy tín Travel + Leisure của Mỹ vừa công bố danh sách 25 quốc gia tốt nhất dành cho du khách...
Du lịch Việt 3 ngày, 18 giờ trước

Một địa phương của Việt Nam khiến khách Tây tưởng mình lạc sang thế giới khác, đi một lần nhớ tới già

Một địa phương ở Việt Nam đã để lại ấn tượng sâu sắc cho du khách nước ngoài Derek M. Norman, khiến anh phải thốt...
Du lịch Việt 3 ngày, 19 giờ trước

Chính thức có Khu du lịch lịch sử giữa Di sản thiên nhiên Phong Nha - Kẻ Bàng

Khu du lịch này từng là là “căn cứ hậu cần chiến lược” của Bộ Tư lệnh 559 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu...
Du lịch Việt 2 ngày, 10 giờ trước

Tin cùng mục

Đặc sản Bắc Ninh không phải ai cũng dám thử, khách Hà Nội gọi ship 60km về nhà vẫn giữ trọn vị tươi ngon.

Dù là món ăn không cần làm chín bằng nhiệt, nhưng nhờ quá trình chế biến kỳ công cùng các loại gia vị đặc trưng,...
Địa chỉ ăn ngon 5 ngày, 15 giờ trước

Món ăn 'dưỡng phổi' vào đầu đông! Cách ngày ăn 1 lần, dưỡng phổi tiêu đờm sạch ruột, hít thở cũng thông thoáng

Mùa này có một loại rau vừa rẻ, vừa ngon lại được ví như "vệ sĩ" bảo vệ hệ hô hấp và đường tiêu hóa....

Không phải phở, đây mới là món ăn lọt top ngon nhất thế giới, giá chỉ từ 15.000-25.000 đồng/phần

Giữa hàng loạt món ngon Việt Nam nổi danh quốc tế như phở hay bún thang, chính món ăn đường phố bình dị có giá...

7 quán ăn ngon, giá cả phải chăng tại Hà Nội có tên trong danh sách Michelin mà bạn nhất định nên thử

Đa dạng, độc đáo cùng hương vị hấp dẫn, ẩm thực đường phố tạo nên nét đặc trưng trong văn hóa ẩm thực của Hà...

Quán miến lươn bán 400 bát mỗi ngày ở Hà Nội: Bán 'đắt như tôm tươi' nhờ công thức gia truyền 3 đời

Chủ quán chia sẻ, yếu tố then chốt tạo nên hương vị đặc biệt của món miến lươn nằm ở sự tỉ mỉ trong khâu...

Tuyệt đối không nêm nước mắm khi món ăn đang sôi, tại sao lại vậy?

Nước mắm truyền thống không chỉ mang vị mặn mà còn sở hữu hương thơm đặc trưng làm nên linh hồn của ẩm thực Việt....

Tin mới cập nhật

Những con giáp nào cần thận trọng vào thứ Hai ngày 1 tháng 12 (tức ngày 12 tháng 10 âm lịch)?

Hôm nay đánh dấu sự khởi đầu chính thức của tháng cuối cùng của năm 2025. Ngày 1 tháng 12 tương ứng với ngày 12...
Đời sống số 3 giờ, 20 phút trước

Tử vi ngày 1/12/2025 của 12 con giáp: Tuổi Tý cực kỳ may mắn, Thân gặp một vài rắc rối

Cùng xem tử vi dự đoán gì về vận mệnh, tình duyên, cuộc sống,... của 12 con giáp trong ngày 1/12/2025.
Đời sống số 3 giờ, 28 phút trước

Từ làng chài nghèo thành 'thiên đường du lịch miền Trung': Nơi được dự báo sẽ 'bùng nổ' trong năm 2026

Từng là một làng chài nhỏ bé, nơi đây giờ đây đã trở thành một trong những "thiên đường du lịch miền Trung".
Du lịch Việt 4 giờ, 38 phút trước

Chính thức từ 1/1/2026, tăng từ 11.700.000 đồng/tháng lên ít nhất 17.250.000 đồng/tháng tiền trợ cấp thất nghiệp tối đa, ai được lợi?

Ở luật mới không có sự phân chia người lao động ở khu vực công hay khu vực tư trong cách tính mức hưởng trợ...
Kiến thức 4 giờ, 41 phút trước

7 điều kiêng kỵ trong ngày Rằm tháng 10 để tránh thất thoát tài lộc, vận khí tiêu tan

Rằm tháng 10 được xem là thời điểm âm khí mạnh, dễ ảnh hưởng đến vận may và tài lộc. Dân gian truyền lại nhiều...
Đời sống số 4 giờ, 44 phút trước

Tắm trong bóng tối trở thành xu hướng mới hỗ trợ ngủ sâu, giúp não bộ thư giãn

Xu hướng 'tắm trong bóng tối' được viral rộng rãi trên mạng xã hội. Không đơn thuần chỉ là trend mà còn được chứng minh...
Chăm sóc sức khỏe 4 giờ, 50 phút trước

Con giáp nào may mắn vào ngày 1 tháng 12 (tức ngày 12 tháng 10 âm lịch)?

Ngày 1 tháng 12 (Thứ Hai) tương ứng với ngày 12 tháng 10 lịch, với sự kết hợp Thiên Can và Địa Chi là năm...
Đời sống số 4 giờ, 52 phút trước

Trường hợp sống chung với nhau như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn, tài sản chung, riêng được xác định ra sao?

Trên thực tế nhiều cặp đôi lựa chọn chung sống với nhau như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn. Tuy nhiên, khi phát...
Kiến thức 4 giờ, 56 phút trước

Chỉ còn 1 tháng nữa: Người sinh 3 năm này cần đổi thẻ Căn cước ngay để tránh bị phạt 500.000 đồng

Người sinh năm 1965, 1985 và 2000 cần hoàn tất thủ tục đổi thẻ Căn cước theo độ tuổi quy định trong năm 2025.
Kiến thức 5 giờ, 41 phút trước

Top 4 giai nhân phố cổ nức tiếng Hà Nội xưa: Người viên mãn, kẻ bạc mệnh

'Tứ mỹ Hà thành' đến nay vẫn được lưu truyền gồm có: cô Phượng Hàng Ngang, cô Síu Cột Cờ, cô Nga Hàng Gai và...
Kiến thức 5 giờ, 41 phút trước